lunes, 4 de mayo de 2026

CRUCEIRO DO ADRO DO CONVENTO - CONVENTO DE SAN FRANCISCO - LOURO - MUROS

 CRUCEIRO DO ADRO DO CONVENTO

CONVENTO DE SAN FRANCISCO

LOURO

MUROS

      O Cruceiro do Adro do Convento de San Francisco, situado na parroquia de Louro, no concello de Muros (A Coruña), é un destacado elemento do patrimonio relixioso galego, datado no século XIX.

Cronoloxía: 
     Século XIX (1889, segundo a inscrición no fuste).

Estrutura: 
     É un cruceiro complexo formado por dous corpos.

Base: 
     Asenta sobre dúas gradas.

Corpo inferior: 
      Composto por oito columnas.

Corpo superior: 
      Composto por catro columnas cun capitel floreado

Remate: 
      A cruz latina ostenta unha imaxe da Virxe de medio corpo, mentres que a imaxe de Cristo atópase na cara oposta (segundo descricións da zona).

Inscrición: 
     No fuste ten gravada a data "1889". 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

PETO DE SAN BRAIS - A IGREXA - IGREXA DE BRIALLOS - PORTAS

 PETO DE SAN BRAIS

IGREXA DE BRIALLOS

PORTAS

   Petos de Ánimas
     Os petos de ánimas son unha das manifestacións materiais do culto aos mortos, da devoción das ánimas; non deixa de falarnos das ideas moi profundas na mentalidade galega sobre a vida e a morte.

     Afirman os historiadores e etnógrafos que o peto de ánimas xorde despois do século XVI, na situación político-relixiosa da Contrarreforma, é entón cando aparece a idea do Purgatorio.

Segundo Castelao:
     "A nova devoción suprímeo a idea de castigo eterno".

      A mediados do século XVII, Galicia xa deixara de pensar no Inferno para que se entregue de cheo a idea do Purgatorio, do que os seus mortos queridos podían salvarse a forza de oracións e boas obras.

     A finalidade destes elementos populares é a de ofrecer ofrendas de todo tipo (flores, cera, patacas, millo, pan, aceite ...), ás ánimas que non atopan descanso no Purgatorio, para que alcancen a felicidade no Ceo; unha vez liberadas intercederán por quen fixo a ofrenda, e daban diñeiro para que o cura o administre e dixese misas polos defuntos.

     Os retablos das ánimas, os petos en que se pide a esmola durante a misa e as obras de cantería son manifestacións de culto ás ánimas.

     O estilo artístico , de cantería defínese como "popular"; os devotos coñecían perfectamente as formas e cores que querían e non lle pedían ao canteiro artesan outra cousa que facer a obra encargada coa súa mellor habilidade.

   Os petos unen arquitectura e escultura, e a súa estrutura divídese en tres partes:
- Estructura arquitectónica básica.
- Unha cavidade similar a unha capeliña que ocupa o eixe central e superior (buqueira).
- Unha cavidad case sempre na base da capeliña, tapada cunha lámina de ferro e un buraco para meter as ofrendas (Alxibeira).  

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

IGREXA DE SAN CRISTOVO DE VILOÍDE - VILOÍDE - MONTERROSO

 IGREXA DE SAN CRISTOVO DE VILOÍDE

VILOÍDE

MONTERROSO 

Igrexa de San Cristovo de Viloíde 
     A Igrexa de San Cristovo de Viloíde é un templo de orixe románica do século XII. 

     Está situada na parroquia de Viloíde, no concello de Monterroso (Lugo), e destaca como un exemplo representativo do románico rural galego.

Arquitectura: 
      Presenta unha estrutura sinxela cunha nave rectangular e unha ábsida máis pequena. 

      Os muros son de sillería e mampostería de granito.

Elementos destacados:
       Conserva canzorros nos muros da ábsida e no lateral.

      No piñón da ábsida pódese ver a representación dunha cabeza humana e no da nave un cordeiro.

     A fachada remata nunha espadaña dun só van de estilo arcaico.

      No seu interior, destaca o arco triunfal apoiado sobre columnas con capiteis de ornamentación vexetal.

Reformas:
      Aínda que mantén a súa esencia medieval, sufriu cambios posteriores, como a adición da sacristía e a elevación da ábsida para igualar a altura da nave.

Localización: 
      Viloíde, Monterroso (Lugo).

Aceso: 
     Dende Monterroso, tómase a estrada cara a Taboada. 

      A uns 4 km xírase á dereita cara ao Bispo e, tras outros 3 km, xírase á esquerda para chegar a Viloíde.  

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

domingo, 3 de mayo de 2026

IGREXA DE SANTO ANDRÉ DE VEA - CELEIRÓN - SANTO ANDRÉ DE VEA - A ESTRADA

 IGREXA DE SANTO ANDRÉ DE VEA

SANTO ANDRÉ DE VEA 

CELEIRÓN

A ESTRADA

Igrexa de Santo André de Vea.
      A Igrexa de Santo André de Vea é un templo de orixe románica situado na parroquia de Vea, no concello da Estrada (Pontevedra). 

        Aínda que a construción actual data principalmente do século XVII cun estilo barroco, aínda conserva trazos do seu pasado medieval, como dous canecillos, un altar e un contrafuerte.

Localización: 
      Atópase no lugar de Celeirón, en  santo André de Vea, no municipio da Estrada.

Patrimonio: 
       O conxunto está formado pola igrexa e o camposanto parroquial.  

       Recentemente, a antiga casa reitoral foi rehabilitada para converterse nun centro social para os veciños.

Historia: 
        A parroquia de Santo André de Vea forma parte da zona coñecida como Vea Baixa e xa aparecía documentada en textos de 1607 pola súa relevancia administrativa e as súas obras de caridade para os pobres.

Contorna: 
       Moi preto da igrexa, no lugar de Ramiráns, sitúase un cruceiro tradicional relacionado con antigas lendas de exorcismos e procesións matutinas. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

IGREXA DE SAN VICENTE DE VITIRIZ - ROCAMADOR - MELIDE

 IGREXA DE SAN VICENTE DE VITIRIZ

ROCAMADOR

MELIDE

        A Igrexa de San Vicenzo de Vitiriz, situada no concello de Melide, é unha xoia do gótico rural galego (séculos XIII-XIV). 

        Atópase no lugar de Rocamador, na última aldea de Melide antes de entrar no concello de Arzúa a través do Camiño Francés.

Arquitectura: 
     O templo ten unha planta de nave única e un ábsida rectangular.

O Tímpano: 
      Na súa porta principal destaca un tímpano apuntado que representa a Cristo crucificado flanqueado por María e San Xoán en actitude orante.

O Rosetón: 
      É especialmente singular o seu rosetón de pedra no testero da nave, único polo seu estilo en toda a comarca de Melide.

Ornamentación: 
       No alto do ábsida pódese ver un Agnus Dei e ao longo dos seus beirís consérvanse 44 canzorros con diversas formas xeométricas e figurativas.

Cruceiro: 
       Nas súas inmediacións álzase un cruceiro de granito con símbolos da Paixón, que algunhas tradicións locais vinculan coa Orde do Temple.

       No seu interior, o retablo do século XVIII garda imaxes de San Vicenzo e da Virxe de Rocamador.

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA 

MILIARIOS DE LAMAS - LAMAS - CUALEDRO

 MILIARIOS DE LAMAS

LAMAS

CUALEDRO

       Os Miliarios de Lamas son dous antigos marcadores de distancia romanos situados no concello de Cualedro (Ourense), concretamente na aldea de Lamas. 

       Estes piares cilíndricos de granito formaban parte dunha vía romana secundaria que conectaba as cidades de Aquae Flaviae (Chaves, Portugal) con Forum Limicorum (Xinzo da Limia).

Características: 
      Foron descubertos na década dos noventa durante as obras de construción da autovía A-52, a uns 150 metros da súa localización actual.

Dimensións: 
      As pezas teñen alturas de 1,40 e 1,57 metros respectivamente.

Estado: 
     Clasifícanse como anepígrafos, o que significa que non conservan inscricións gravadas que sexan visibles na súa superficie.

Datación: 
      Estímase que pertencen ao período comprendido entre os séculos I e IV d.C..

Localización e Contorna:
      Actualmente atópanse expostos ao aire libre como un monumento conmemorativo do pasado romano da zona. A súa presenza suxire que o trazado da actual autovía A-52 segue, en gran medida, a ruta da antiga comunicación romana que cruzaba os vales do Támega e a chaira da Limia.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA