CRUCEIRO-PETO DAS LAXES - VILARCHÁN - TOURÓN - PONTE CALDELAS

CRUCEIRO-PETO DAS LAXES

VILARCHÁN

TOURÓN

PONTE CALDELAS

Cruceiro-Peto das Laxes
       O Cruceiro-Peto das Laxes (tamén coñecido como Cruceiro das Laxas) é un destacado elemento do patrimonio etnográfico e relixioso situado no lugar de Vilarchán, dentro da parroquia de Santa María de Tourón, no concello de Ponte Caldelas (Pontevedra). 

     Este monumento de pedra granítica combina nunha mesma estrutura a función devocional dun cruceiro tradicional galego coa dun peto de ánimas.

 Iconografía e detalles:
      A cruz mostra a imaxe de Cristo crucificado no anverso e a Quinta Angustia (Piedade) no reverso.

O seu fuste e a súa base destacan por unha gran riqueza escultórica con relevos de santos, anxos, Cristo atado á columna, caveiras e os símbolos da Paixón (Arma Christi).

Historia e localización orixinal:
      Aínda que a data exacta da súa construción non está documentada, existe constancia histórica de que foi repintado no ano 1895. 

     Orixinalmente erguíase no centro do antigo adro parroquial e foi trasladado ao seu emprazamento actual durante a década de 1960 ao construírse a nova igrexa, momento no que perdeu parte das súas bancadas orixinais.

Función cultural:
       Forma parte da arquitectura popular galega dedicada ao culto aos mortos e á intercesión polas ánimas do purgatorio nos cruzamentos de camiños.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

 

IGREXA DE SANTA MARÍA CASTRO BARBUDO - CASTRO BARBUDO - PONTE CALDELAS

 IGREXA DE CASTRO BARBUDO

CASTRO BARBUDO

PONTE CALDELAS

 Igrexa de Santa María de Castro Barbudo
        A Igrexa de Santa María de Castro Barbudo (coñecida como Igrexa de Barbudo) é un templo parroquial de estilo barroco rural situado na parroquia homónima do concello de Ponte Caldelas (Pontevedra), levantado arredor de 1780.

Arquitectura e características principais:
       De acordo co inventario patrimonial do Concello de Ponte Caldelas, o edificio destaca pola súa sobriedade construtiva en pedra de granito.

Planta e cuberta:
       Conta cunha soa nave de planta rectangular e cuberta de tella a dúas augas. 

      A ábsida tamén é rectangular e ten encostada a sancristía no seu costado esquerdo.

Fachada e espadaña:
      Presenta un deseño austero rematado por unha cornixa e unha espadana central de dobre campanario flanqueada por pilastras. No lateral esquerdo sitúanse as escaleiras exteriores de acceso ao campanario.

Interior e sepulcro:
       O espazo interior carece de grandes retablos e conserva unha cruz de ferro xunto a unha talla de madeira. No muro dereito ou sur atópase encostado un sepulcro monumental de pedra.

Contorna patrimonial:
     O conxunto relixioso aséntase nas ladeiras do Monte Catadoiro, nunha contorna que reúne varios elementos de interese etnográfico e paisaxístico.

Calvario e Vía Crucis:
       Xunto ao templo érguese un calvario datado en 1883, acompañado dun vía crucis de pedra que rodea o adro e o cemiterio parroquial.

Peto de Ánimas de Barbudo:
       Nas inmediacións da parroquia consérvase este peto tradicional formado por tres furnas coroadas por cruces.

Castelo e vistas:
      A igrexa ergueuse para cristianizar un antigo enclave castrexo coñecido como O Castelo. 

      Desde este punto elevado obtéñense panorámicas do val do río Oitavén e do encoro de Eiras.

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DO CASTELIÑO - MONTE DO CASTELIÑO - CALDELAS - PONTE CALDELAS

 CRUCEIRO DO CASTELIÑO

MONTE DO CASTELIÑO

CALDELAS

PONTE CALDELAS

Cruceiro do Casteliño
        O Cruceiro do Casteliño (tamén coñecido como Cruceiro da Ermida do Sagrado Corazón) é un monumento de pedra situado no lugar do Castelo, na parroquia de Santa Eulalia de Ponte Caldelas (Pontevedra). 

        Representa a última estación do Vía Crucis que ascende ata o cume do monte Casteliño.

Plataforma e base: 
      O monumento érguese sobre tres chanzos cadrados e un pedestal cúbico coas arestas rebaixadas. 

       Nunha das caras da base destaca unha cruz labrada en relevo.

Fuste e capitel: 
      Conta cun varal cilíndrico liso que sostén un capitel de estilo xónico decorado con volutas e follas de acanto.

Cruz: 
       Remata nunha cruz de sección cilíndrica que mostra a imaxe de Cristo crucificado baixo a cartela de INRI.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

 

CRUCEIRO DE MEIXUEIRO - CALDELAS - PONTE CALDELAS

 CRUCEIRO DE MEIXUEIRO

CALDELAS

PONTE CALDELAS

 Cruceiro do Meixueiro
        El Cruceiro do Meixueiro (también conocido como Cruceiro de Tralocastelo, Cruceiro da Portela de Arriba o Cruceiro de Muíños Vellos) es un patrimonio etnográfico situado en el lugar de Caldelas, en la parroquia de Santa Baia de Ponte Caldelas (Pontevedra).

Estructura y base: 
        Se levanta sobre tres peldaños (chanzos) de sección cuadrada y una base cúbica.

Varal y fecha: 
       Presenta un fuste o varal cilíndrico en el que está grabada la fecha 1991.

Capitel: 
        De sección cuadrada, con una decoración rústica de volutas en las esquinas y querubines en el centro de sus cuatro caras.

Cruz: 
       De sección rectangular.

Historia: 
     En el pasado estuvo ubicado en el camino de Laxoso, pero posteriormente fue trasladado a su emplazamiento actual.

MAPA 

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CAPELA DA NOSA SEÑORA DO CASTRO - OUTEIRO - SAN MIGUEL DE PRESQUEIRAS - FORCAREI

 CAPELA DA NOSA SEÑORA DO CASTRO

OUTEIRO

SAN MIGUEL DE PRESQUEIRAS

FORCAREI

Capela da Nosa Señora do Castro
         A Capela da Nosa Señora do Castro (tamén coñecida como Igrexa da Nosa Señora do Castro) sitúase no lugar do Outeiro, dentro da parroquia de San Miguel de Presqueiras, no concello pontevedrés de Forcarei.

Orixe e historia: 
        Foi erixida no século XVI e remodelada no século XVII. 

      Está vinculada aos restos da antiga Torre-fortaleza medieval de Montes (destruída durante a Revolta Irmandiña no século XV), que foi residencia dos xuíces-meiriños e centro administrativo do señorío da Terra de Montes.

Arquitectura: 
         Presenta muros de cachotería e cantería de granito, cunha cuberta de tella a dúas augas. 

       A súa fachada é de estilo barroco, conta cunha fornela coa imaxe da Virxe e remata nunha típica espadana.

Interior: 
       Alberga un pequeno altar plateresco de factura popular e unha valiosa imaxe gótica policromada da Virxe do Castro, de aproximadamente cincuenta centímetros de altura.

 Contorna: 
       Moi preto atópase a igrexa parroquial principal (a Igrexa de San Miguel de Presqueiras), situada nun punto elevado con vistas ao val do Lérez, así como os vestixios da fortaleza medieval. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DA ROSCA - CALDELAS - PONTE CALDELAS

 CRUCEIRO DA ROSCA

CALDELAS

PONTE CALDELAS 

Cruceiro da Rosca
     O Cruceiro da Rosca atópase en Caldelas, no concello de Ponte Caldelas (Pontevedra), situado actualmente nun curruncho da entrada da Casa Reitoral.

Nome: 
     Debe o seu nome (da Rosca) á coroa que rodea os brazos da cruz.

Emprazamento orixinal: 
      Estaba situado orixinalmente na Rabadeira, no Campo de Cuñas (monte detrás do Castelo Grande).

Orixe: 
      Foi levantado en memoria de María Pazos, que faleceu tras ser alcanzada por un raio mentres gardaba o gando no monte.

Traslado: 
      En 1979, o cura párroco (D. Antonio Carballo Coto) decidiu trasladalo á súa localización actual fronte á reitoral por medo a que fose roubado, debido ao singular do seu deseño.

Significado: 
      O escritor Castelao, na súa obra “As cruces de pedra na Galiza”, asocia este tipo de cruces cun significado funerario. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DE CERNADELO - CERNADELO - SANTA MARIÑA DE PRESQUEIRAS - FORCAREI

CRUCEIRO DE CERNADELO

CERNADELO

SANTA MARIÑA DE PRESQUEIRAS

FORCAREI 

 Cernadelo
      Cernadelo é un lugar da parroquia de Santa Mariña de Presqueiras, no concello pontevedrés de Forcarei, situado na comarca de Terra de Montes.

      Este enclave destaca polos seguintes elementos patrimoniais e culturais.

Patrimonio Arqueolóxico: 
      Na parroquia localízanse importantes estacións de arte rupestre, como os petroglifos de Outeiro das Cruces ou a Laxe das Buratas, esta última declarada Ben de Interese Cultural (BIC) e caracterizada polas súas gravuras con formas de cruces.

Igrexa de Santa Mariña: 
       O templo parroquial actual ten a súa orixe no século XIX, construído polo canleiro e clérigo Manuel Fraiz Garrido xunto ao mestre de obras Andrés Couceiro, aproveitando unha antiga capela e unha casa reitoral.

Cruceiro de Cernadelo: 
      Un elemento relixioso tradicional que forma parte do catálogo do patrimonio etnográfico e arquitectónico da zona.

MAPA 

 

XOAN ARCO DA VELLA