sábado, 11 de julio de 2026

CAPELA EN FURELOS - RÚA SANTISO - FURELOS - MELIDE

 CAPELA EN FURELOS

RÚA SANTISO

FURELOS 

MELIDE

 Furelos
      San Xoán de Furelos é una histórica aldea medieval e parroquia civil que pertence ao concello de Melide, na provincia da Coruña. 

       Situada en pleno Camiño Francés, a escasos dous quilómetros do centro urbano de Melide e a uns 55 quilómetros de Santiago de Compostela, é unha das paradas patrimoniais e naturais máis emblemáticas para os peregrinos antes de acadar a súa meta.

Patrimonio Histórico e Cultural:
       A aldea conserva gran parte da súa arquitectura tradicional de pedra e a súa estreita vinculación coa Orde de San Xoán de Xerusalén, que xestionaba un antigo hospital de peregrinos na Idade Media. 

As súas maiores xoias son:
Ponte de Furelos: 
        Construída orixinalmente no século XII e mencionada no propio Códice Calixtino, está considerada a obra de enxeñaría civil máis fermosa da ruta xacobea en terras galegas. 

     Cruza o río Furelos con catro arcos desiguais de medio punto feitos de sillería, granito e esquisto.

Igrexa de San Xoán:
       Un pequeno templo románico tardío (século XIII) situado ao cruzar a ponte medieval. 

      Destaca no seu interior o retablo neogótico que alberga a imaxe do Santo Cristo, cunha peculiaridade artística única, o seu brazo dereito pende desclavado cara abaixo.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA

 

PETROGLIFO DA PENA ESBARADIZA - CANGUES - O IRIXO

PETROGLIFO DA PENA ESBARADIZA
CANGUES
O IRIXO 

Petroglifo da Pena Esbaradiza 
     O Petroglifo da Pena Esbaradiza é unha estación de arte rupestre situada na parroquia de Cangues, no concello do Irixo (Ourense). 

     Este gravado prehistórico forma parte dun conxunto arqueolóxico e etnográfico musealizado no monte comunal da zona.

Características principais: 
      Presenta gravados formados por combinacións circulares e pequenas cazoletas (coviñas) na rocha.

Cronoloxía: 
     Data xeralmente da Idade do Bronce, coma a maioría do arte rupestre galego.

Entorno: 
      Atópase nun espazo natural rodeado de vexetación autóctona e outras formacións singulares como a Pena do Oeste ou a Pena do Home.

Consellos para a visita: 
     Recoméndase visitalo coa luz rasante do amencer ou do atardecer. 

       Así as sombras resaltan os sucos na pedra.

Acceso: 
      Pódese chegar a través de rutas de sendeirismo locais sinalizadas que percorren o monte de Cangues. 

VIDEO

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

viernes, 10 de julio de 2026

CRUCEIRO DO GUISAL - BALTAR - XUSTÁNS - PONTE CALDELAS

 CRUCEIRO DO GUISAL

BALTAR

XUSTÁNS

PONTE CALDELAS 

O Cruceiro do Guisal
      O Cruceiro do Guisal é un destacado monumento etnográfico situado no lugar de Baltar, pertencente á parroquia de San Martiño de Xustáns, no concello de Ponte Caldelas (Pontevedra).

      Atópase estratexicamente nunha encrucillada de camiños e destaca polo seu singular valor histórico e artístico dentro do patrimonio galego.

Características Principais: 
      Foi levantado no ano 1764, data que figura gravada nunha das inscricións da súa base.

Estrutura: 
       Elévase sobre unha plataforma de catro chanzos de pedra construída sobre unha roca elevada respecto ao nivel da estrada. Conta cun pedestal cúbico coas arestas superiores chafranadas.

O fuste ou varal: 
       Comeza cunha sección cadrada e pasa a ser octogonal. Na súa parte media presenta a imaxe moi erosionada do que parece ser un frade franciscano.

O capitel e a cruz: 
       O capitel ten volutas esquinadas e amosa o símbolo da morte (unha caveira) baixo os pés da figura principal.

A iconografía:
       A figura do Crucificado preséntase de forma ríxida, inexpresiva e arcaica. 

       O detalle máis orixinal e rechamante da súa anatomía é o seu peinado, esculpido en forma dunha longa espiral que dá lugar a un único e groso tirabuzón.

Tradición e Cultura Local:
        Ao igual que outros monumentos da zona, o Cruceiro do Guisal cumpría a función tradicional de servir como parada obrigada para o rezo dun responso cando as comitivas fúnebres trasladaban a un defunto camiño ao cemiterio.

        Ademais, ata hai algúns anos, existía o costume de decoralo con vistosos arcos de flores coincidindo coa festividade local de San Roque. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 




miércoles, 8 de julio de 2026

IGREXA DE SAN MIGUEL PITEIRA - PITEIRA - O CARBALLIÑO

 IGREXA DE SAN MIGUEL DE PITEIRA

PITEIRA

O CARBALLIÑO

Igrexa de San Miguel de Piteiro

     A Igrexa de San Miguel da Piteira (referida habitualmente como San Miguel de Piteiro) é un templo parroquial católico situado no lugar da Piteira, cara ao norte do termo municipal do Carballiño, na provincia de Ourense.

     A igrexa atópase integrada na Unidade de Atención Parroquial (UaP) do Carballiño, baixo a xurisdición da Diocese de Ourense.

Arquitectura: 
       O templo conta cunha planta rectangular con ábsida cadrada e outra ábsida lateral.

Fachada: 
       Destaca polo contraste estilístico da súa porta principal de carácter barroco, enmarcada por dúas columnas en relevo de estilo neoclásico. 

      Nunha fornalla da propia fachada aséntase a imaxe do seu patrón, San Miguel, e o conxunto remátase cun campanario tamén barroco.

Contorna: 
       Xunto á igrexa sitúase o cementerio parroquial da localidade (Cemiterio da Piteira).

Eventos e Tradicións:
       A parroquia foi tradicionalmente o epicentro de celebracións locais relevantes do concello, destacando a Festa das Parroquias do Carballiño, un evento que reúne os veciños con misas, xantares populares e música tradicional. 

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DE SANTA MARIÑA DE LOUREIRO - A RUA - LOUREIRO - O IRIXO

 CRUCEIRO DE SANTA MARIÑA 

LOUREIRO

A RUA

O IRIXO

Cruceiro de Santa Mariña de Loureiro
     O Cruceiro de Santa Mariña de Loureiro é un destacado monumento relixioso e tradicional catalogado na parroquia de Loureiro, dentro do concello do Irixo (Provincia de Ourense).

      Este ben patrimonial sitúase nunha contorna con gran significado histórico, xa que a zona formaba parte dunha antiga vía de comunicación estratéxica entre Pontevedra e Ourense.

Características:
      Trátase dun cruceiro de tipo "Crucifixo", caracterizado por amosar a imaxe de Cristo tallada no anverso da cruz.

Elemento Singular (Baldaquino): 
     A súa base destaca por incorporar unha mesa sostida por un baldaquino. 

      Neste relevo escultórico represéntase unha escena da Última Cea, na que se poden apreciar as figuras de Xesús xunto a cinco dos seus apóstolos.

Uso Tradicional: 
     O cruceiro dispón dunha base deseñada especificamente como "posadoiro", cuxa función tradicional era servir de descanso para o cadaleito durante os traslados nos enterros antes de entrar á igrexa.

Ubicación e Coordenadas:
     O monumento atópase no núcleo da Rúa, moi preto da igrexa parroquial de Santa Mariña.

Coordenadas Xeográficas: 
  
   42°29'36.5"N 8°05'12.2"O (42.493475, -8.086717). 

VIDEO

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DE SANTA MARÍA DO CAMPO - A LAMA - O IRIXO

 CRUCEIRO DE SANTA MARÍA DO CAMPO

A LAMA

O IRIXO

 Cruceiro de Santa María do Campo
     O Cruceiro de Santa María do Campo - A Lama - O Irixo refírese ao patrimonio etnográfico relixioso situado na parroquia de Santa María do Campo, concretamente no lugar da Lama, no concello do Irixo (Comarca do Carballiño, Ourense).

      Nesta contorna atópanse catalogados diferentes elementos de cantaría tradicional galega.

Os Cruceiros da Zona:
       Na parroquia do Campo e as súas proximidades constan varios exemplares inventariados polos estudosos do patrimonio.

Cruceiro da Igrexa (Santa María do Campo): 
      Situado no adro ou contorna da igrexa parroquial. É un cruceiro de tipo "Crucifixo" con imaxes esculpidas e tradicional devoción vinculada ás ánimas.

Cruceiro da Escola Vella: 
      Localizado tamén na área xeográfica do lugar da Lama.

Cruceiro de Porto da Veiga: 
      Outro exemplo próximo de tipo "Crucifixo" dentro da mesma parroquia de Campo.

Localización: 
       O Irixo, parroquia de Campo (Santa María).

Lugar: 
     A Lama.

Coordenadas de referencia na parroquia: 

       42°31'23.2"N 8°06'24.8"O.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA