viernes, 3 de abril de 2026

MUIÑO DE VENTO DE AGRA - CAMPO DE CORTES - MIRAFLORES - MUROS

 MUIÑO DE VENTO DE AGRA

CAMPO DE CORTES

MIRAFLORES

MUROS

       Situado na zona denominada “Agra do Alcalde” érguense os restos dun muíño de vento edificado a finais do século XIX e que traballou até as primeiras décadas do século XX. 

      Debido a boa aceptación dos cultivos de millo na zona, os muíños de río quédanse insuficientes e varios particulares edifican outros tipos de muíños como sería o deste caso.

      A torre cilíndrica, de pedra, érguese sen ningún tipo de plataforma a unha altura de 3,5 metros. O diámetro interior mide 3,3 m. é os muros teñen unha anchura de 0,75 m. Unha única porta orientada ao SL e unha xanela na planta superior. 

       Tamén presenta como curiosidade un zócalo de 60 cm. de altura cunha forma achafranada. As velas serían de lona, fixadas nunha cuberta xiratoria.

      Este exemplo, xunto co do Casuco ou da Punta Sampedreño, na parroquia de Tal, son os dous que aínda sobreviven (só a estrutura), mais existe constancia e restos de polo menos sete muíños de vento no Concello.

       Para chegar a el saímos dende a ermida do Espírito Santo no Campo das Cortes collendo a pista forestal que conduce a Taxes. 

       Unha vez pasadas as Cortes do Gando collemos o primeiro desvío a man dereita que leva a Miraflores, a escasos 300 m. do cruce, nun montículo a man dereita vense os restos deste muíño.

MAPA

 

Fuente: Web Patrimonio Galego

Texto: XOKAS

XOAN ARCO DA VELLA 

jueves, 2 de abril de 2026

FONTE DE SAN FRANCISCO - CONVENTO DE SAN FRANCISCO - LOURO - MUROS

 FONTE DE SAN FRANCISCO

CONVENTO DE SAN FRANCISCO

LOURO

MUROS 

Fonte de San Francisco
     Situada no adro do Convento dos Pais Franciscanos, a fonte está presidida pola imaxe de San Francisco dentro dunha fornela policromada. 

     Ten un torno cortado a rentes da pedra e un pulsador, que é o único que funciona. 

     As pedras do muro do fondo teñen unha inscrición en latín que di “BENEDICITE FONTES DOMINO” (FONTES, ABEONZADE O SEÑOR) xunto co ano de construción: 1889. 

     O conxunto, de cantaría, enmárcase por un arco de medio punto sostido por dúas columnas con capiteis vexetais, e remátase cunha cruz latina.

MAPA

 

Fuente: Web Patrimonio Galego

Texto: XOKAS

XOAN ARCO DA VELLA 

 

CAPELA DE SANTA ANA - BOUZA - PEXEIROS - VIANA DO BOLO

CAPELA DE SANTA ANA

BOUZA

PEXEIROS 

VIANA DO BOLO  

Bouza
      Bouza é un lugar da parroquia de Pexeiros do concello ourensán de Viana do Bolo, na comarca de Viana. 

     Segundo o IGE, en 2023 tiña 48 habitantes (26 homes e 22 mulleres).

Lugares de Pexeiros
      Bouza, O Castro, Pexeiros

Pexeiros
      Santa María de Pexeiros é unha parroquia do concello de Viana do Bolo na comarca de Viana, na provincia de Ourense. 

      No ano 2007 tiña 142 habitantes, deles 73 eran homes e 69 eran mulleres.

Comarca de Viana
      A comarca de Viana é unha comarca galega situada na provincia de Ourense, á cal pertencen os concellos da Gudiña, A Mezquita, Viana do Bolo e Vilariño de Conso. 

     Os dous primeiros forman parte da comarca natural das Frieiras e os dous últimos da Terra do Bolo.

A comarca está atravesada polo río Bibei no seu curso alto. 

      A principal vía de comunicación é a estrada OU-533, que vai de Freixido (Petín) á Gudiña. 

MAPA 

 

XOAN ARCO DA VELLA 

miércoles, 1 de abril de 2026

PETO DO CEMITERIO - CEMITERIO DE SAN SALVADOR - POIO

 PETO DO CEMITERIO

CEMITERIO DE SAN SALVADOR

POIO

     Os petos de ánimas, os cruceiros e os hórreos son os tres referentes do que poderiamos chamar os monumentos de arte menor da arquitectura rural de Galicia.

     Para a arte maior deixamos as igrexas, muiños, pazos e outras construcións de carácter civil ou militar como torreóns, murallas, etc.

     Polos montes e vales do sur de Galicia e do norte de Portugal, topámosnos/topámonos con frecuencia con estas encantadoras expresións da arte rural.

     Hoxe adicámoslle a nosa atención aos petos de ánimas e pequenos monumentos piadosos que ao longo dos séculos, sobre todo a partir do XVII han ir xurdindo en pobos e aldeas.

     Os petos de ánimas son esas pequenas capeliñas que se atopan polo xeral nos camiños e encrucilladas para honrar ás ánimas que esperan a súa liberación no purgatorio en cuxa hucha ou peto depositan os fieis as súas esmolas para financiar as misas que axuden a levalos ao ceo onde, xa na gloria, intercederán polos seus benefactores.

     Estes sinxelos monumentos obra dos canteiros locais, adoitan estar decorados cunha representación das pobres ánimas mergulladas en linguas de lume e en actitude suplicante, cara o seu intercesor que adoita ser un santo, San Antonio, por exemplo, un bispo ou a Virxe do Carmen, entre outros.

     Tamén se atopan, sobre todo en Portugal, construcións deste tipo, pero non adicadas ás ánimas do purgatorio senón a unha devoción en particular, sendo bastantes frecuentes as relacionadas con Cristo cruficado.

     En Fornelos, que significa hornacina en galego, teñen unha dedicada a San Lorenzo.

 MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

PETO DA RÚA CARAVEL - RÚA CARAVEL - MUROS

 PETO DA RÚA CARAVEL

RÚA CARAVEL

MUROS

  Peto de ánimas
   Chámanse petos de ánimas a unha das manifestacións materiais do culto aos mortos e son, xeneralmente, sinxelos monumentos de piedade popular asociados á idea do purgatorio.

    En Galicia é frecuente atopalos en camiños, encrucilladas, atrios de igrexas, etc.

     Os historiadores e etnógrafos sitúan a súa aparición a partir da Contrarreforma, datándose os máis antigos no século XVII, aínda que non sería ata o século XVIII cando se constrúan con máis profusión.

     A súa finalidade é a de ofrecer esmolas de todo tipo ás ánimas do Purgatorio, sendo o seu castigo temporal e podendo así alcanzar o Ceo.

    En compensación, unha vez liberadas intercederán por quenes realizaron as ofrendas.

     As esmolas non eran de carácter estrictamente monetarias, tamén podía tratarse de produtos agrícolas.

     Os petos de ánimas adoitan estar construídos en pedra cunha cruz no alto, polo xeral con imaxes das ánimas no lume do purgatorio e unha figura que as vela (santo, rei ou bispo).

     Na parte frontal aparece un peto para depositar a esmola e protexido cunha reixa ou un cristal.

Algúns levan lendas do tipo:
     Un alma tes e non máis, si a pérdes que farás...  

MAPA 

 

XOAN ARCO DA VELLA 

PETO DE SAN RAMÓN - BOUZA DO REI - OUBIÑA - CAMBADOS

 PETO DE SAN RAMÓN

BOUZA DO REI

OUBIÑA

CAMBADOS

     Os petos de ánimas, os cruceiros e os hórreos son os tres referentes do que poderiamos chamar os monumentos de arte menor da arquitectura rural de Galicia.

     Para a arte maior deixamos as igrexas, muiños, pazos e outras construcións de carácter civil ou militar como torreóns, murallas, etc.

     Polos montes e vales do sur de Galicia e do norte de Portugal, topámosnos/topámonos con frecuencia con estas encantadoras expresións da arte rural.

      Hoxe adicámoslle a nosa atención aos petos de ánimas e pequenos monumentos piadosos que ao longo dos séculos, sobre todo a partir do XVII han ir xurdindo en pobos e aldeas.

     Os petos de ánimas son esas pequenas capeliñas que se atopan polo xeral nos camiños e encrucilladas para honrar ás ánimas que esperan a súa liberación no purgatorio en cuxa hucha ou peto depositan os fieis as súas esmolas para financiar as misas que axuden a levalos ao ceo onde, xa na gloria, intercederán polos seus benefactores.

     Estes sinxelos monumentos obra dos canteiros locais, adoitan estar decorados cunha representación das pobres ánimas mergulladas en linguas de lume e en actitude suplicante, cara o seu intercesor que adoita ser un santo, San Antonio, por exemplo, un bispo ou a Virxe do Carmen, entre outros.

     Tamén se atopan, sobre todo en Portugal, construcións deste tipo, pero non adicadas ás ánimas do purgatorio senón a unha devoción en particular, sendo bastantes frecuentes as relacionadas con Cristo cruficado.


     En Fornelos, que significa hornacina en galego, teñen unha dedicada a San Lorenzo.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA