lunes, 3 de agosto de 2026

LENDAS DA LAGOA DE MONTE LOURO - MONTE LOURO - MUROS

 LENDAS DA LAGOA DE MONTE LOURO

MONTE LOURO

MUROS

 Lendas da Lagoa de Monte Louro
     A principal lenda da Lagoa de Monte Louro (tamén coñecida como Lagoa das Xarfas) en Muros conta que baixo as súas augas xace unha antiga cidade mergullada que foi sepultada por un gran temporal.

      Este espazo natural protexido alberga tres relatos populares fundamentais: 

A cidade asolagada
       O mito máis famoso afirma que no lugar da lagoa existía unha vila próspera. Debido ao comportamento impío dos seus habitantes, un forte temporal rompeu a barreira de dunas e o mar asolagou o val. A crenza di que na medianoite de San Xoán pódense escoitar as badaladas da igrexa repicar desde o fondo da auga. 

O boi de ouro
      Existe a lenda dun tesouro oculto nas fendas do monte. Este tesouro está custodiado por un boi máxico que emite fortes bruídos as noites de tormenta. Hai un refrán mariñeiro na zona que di: "Dende a punta de Monte Louro a Ximiela, hai máis ouro ca terra". 

O monte meteorolóxico 
      "A touca")Os mariñeiros de Muros usan o monte para predicir o tempo. O dito popular reza: "Cando Monte Louro ten touca, chuvia... moita ou pouca". Significa que se o cumio está cuberto por néboa baixa, a chuvia é inminente.

VIDEO 

VIDEO

MAPA 

XOAN ARCO DA VELLA 

PONTE DE PONTE LEDESMA - RÍO ULLA - VILA DE CRUCES - BOQUEIXÓN

 PONTE DE PONTE LEDESMA

RÍO ULLA

VILA DE CRUCES - BOQUEIXÓN

 Ponte de Ponte Ledesma
       O Ponte de Ponte Ledesma é unha monumental construción histórica de pedra que cruza o Río Ulla, servindo como fronteira natural e nexo de unión entre os municipios de Vila de Cruces (na provincia de Pontevedra) e Boqueixón (na provincia de A Coruña). 

         Este enclave destaca pola súa arquitectura secular, a súa relevancia na historia militar galega e a contorna natural das coñecidas Illas de Gres.

Arquitectura: 
      Aínda que se teoriza que puido formar parte da vía romana XIX, a estrutura actual data dunha reforma de 1574 realizada polo mestre cantero Juan de Herrera.

Estrutura: 
       O ponte conta con nove arcos de sillería granítica apoiados sobre robustos piares con tallamares triangulares augas arriba e trapezoidais augas abaixo.

Paso de peregrinos: 
        Historicamente formou parte do Camiño Real de Santiago a Lugo, servindo como un punto estratéxico de control e portádego ata finais do século XIX.

Batalla histórica: 
       En marzo de 1809, durante la Guerra da Independencia, veciños armados da comarca lograron frear neste punto o avance das tropas napoleónicas francesas.

Contorna Natural das Illas de Gres: 
        Xusto ao lado da ponte atópase este arquipélago fluvial composto por seis illas frondosas. 

      Cinco delas están conectadas por pasarelas de madeira e pasos de pedra.

VIDEO

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

 

domingo, 2 de agosto de 2026

CRUCEIRO DA IGREXA DE CORNEDA - SANTIAGO DE CORNEDA - O IRIXO

 CRUCEIRO DA IGREXA DE CORNEDA

SANTIAGO DE CORNEDA

O IRIXO

Cruceiro da Igrexa de Corneda
     O Cruceiro da Igrexa de Corneda é un monumento relixioso e histórico do século XVIII situado no adro da igrexa parroquial de Santiago de Corneda, no lugar de Campeliños, dentro do concello do Irixo (Ourense).

      Este cruceiro destaca por formar parte da riqueza etnográfica dos Montes do Testeiro, unha zona cunha arraigada tradición de cantería tradicional galega.

Historia: 
       Trátase dunha peza barroca que sufriu danos co paso do tempo e foi completamente restaurada no ano 2016 para recompoñer a totalidade do seu capitel orixinal.

Contorna: 
       Atópase situado xunto á Igrexa de Santiago de Corneda, un templo barroco santiagués construído en pedra granítica que custodia imaxes de Santiago o Maior e da Virxe das Dores.

Patrimonio: 
        Nas inmediacións do Irixo, o patrimonio compleméntase con espectaculares mostras de arquitectura civil e relixiosa, incluíndo os castros de Corneda, pontes medievais sobre o río Viñao e conxuntos tradicionais de hórreos. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

IGREXA DE SANTA MARIÑA DE LOUREIRO - A RÚA - LOUREIRO - O IRIXO

 IGREXA DE SANTA MARIÑA DE LOUREIRO

A RÚA

LOUREIRO

O IRIXO

Igrexa de Santa Mariña de Loureiro
        A Igrexa de Santa Mariña de Loureiro é un templo de orixe románica situado no lugar da Rúa, na parroquia de Loureiro dentro do concello do Irixo (Ourense).

Arquitectura: 
       Conta cun espazo sinxelo cuberto por un teito de madeira.

Capela maior: 
       Posúe unha cuberta con bóveda de crucería sobre ménsulas.

Sacristía e pila: 
       Dispón de sacristía abovedada e unha pila bautismal con gallóns e mascaróns.

Fachada: 
      Mostra unha espadana de dous ocos rematada por un frontón.

Adro e cemiterio: 
     O espazo exterior está ocupado por panteóns feitos polos canteiros de Saavedra.

Vía crucis: 
     Conserva restos de estacións do viacrucis ao redor do templo.

Sendeirismo: 
     Está integrada na coñecida ruta das doce igrexas do concello. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CAPELA DO CARMEN DE XESTA - SAN FIZ DE XESTA - LALÍN

 CAPELA DO CARMEN DE XESTA

SAN FIZ DE XESTA

LALÍN

 Capela do Carmen de Xesta
       A Capela do Carmen de Xesta é un pequeno e arraigado templo relixioso situado no lugar da Xesta, dentro da parroquia de San Fiz da Xesta, no concello de Lalín (Pontevedra).

       Esta humilde edificación de pedra destaca por albergar unha das devocións tradicionais máis importantes da comarca do Deza.

A Romaría e Tradición:
      Festa por festa, o Carme da Xesta. Este célebre refrán popular galego resalta a gran relevancia e sona da súa romaría mariana.

Celebración: 
       As festas grandes na honra da Virxe do Carme celébranse anualmente a finais de xullo ou principios de agosto.

Actos: 
       Durante as xornadas festivas, a imaxe da Virxe é trasladada en procesión acompañada por música tradicional e bailes rexionais.

Contorno e Patrimonio na Xesta:
        A capela atópase integrada nun contorno rural de gran valor etnográfico.

Igrexa de San Fiz da Xesta: 
       O templo parroquial principal ubícase moi preto da capela e do camposanto local.

Rutas de Sendeirismo: 
      O lugar forma parte de rutas circulares de sendeirismo que percorren os antigos camiños dos arrieiros e conectan puntos naturais ou aldeas veciñas.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DE COUSO - SANTA MARÍA DE XEVE

 CRUCEIRO DE COUSO

COUSO

SANTA MARÍA DE XEVE

      O Cruceiro de Couso é un monumento histórico catalogado da Idade Moderna (datado originalmente no ano 1730), situado nun cruzamento de camiños do lugar do Couso, na parroquia de Santa María de Xeve (municipio de Pontevedra).

Datación: 
     Presenta un epígrafe inscrito no anverso da súa base que indica que se fixo no ano 1730.

Estrutura: 
       Componse dunha plataforma de tres chanzos, unha base cúbica coas arestas rebajadas e un fuste (varal) octogonal.

       É un cruceiro de tipo "Crucifixo" coa imaxe de Cristo tallada.

Accidente e restauración recente: 
      En agosto de 2019, durante uns traballos de limpeza nas marxes da estrada PO-223, a cruz foi golpeada e derribada accidentalmente. 

      Os veciños custodiaron os fragmentos danados ata que o Concello de Pontevedra finalizou a súa minuciosa restauración e reconstrución estrutural en febreiro de 2025, devolvéndo á súa localización orixinal.

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA 

sábado, 1 de agosto de 2026

RETABLO DE ÁNIMAS DO CRISTO DO CONSOLO - MONASTERIO DE LÉREZ - LÉREZ

 RETABLO DE ÁNIMAS 

DO 

CRISTO DO CONSOLO

MONASTERIO DE LÉREZ

LÉREZ

      O Retablo de Ánimas do Cristo do Consolo consérvase no interior do histórico Mosteiro de San Salvador de Lérez, situado no concello de Pontevedra. 

     Trátase dunha peza artística e litúrxica do século XVIII que custodia unha das imaxes de maior fervor popular e devoción de toda a parroquia, o Santísimo Cristo do Consolo.

Figura Central: 
      Alberga unha expresiva talla de Cristo crucificado caracterizada pola súa marcada verticalidade, estilización anatómica e un detallado tratamento das feridas da Paixón.

Fondo Pictórico Teolóxico: 
     Conta cunha pintura de fondo rica en simboloxía cristiá que inclúe as representacións do sol e a lúa (que aluden á dimensión cósmica do sacrificio), acompañadas polo debuxo dunha cidade amurallada dotada de torres e cúpulas.

Temática de Ánimas: 
       Ao funcionar liturxicamente baixo a advocación das ánimas do purgatorio, este altar vinculábase directamente á oración, o sufraxio de misas e as esmolas destinadas á redención e salvación das almas.

Contexto Cultural e Devoción en Lérez:
       A festividade dedicada a este Cristo foi historicamente un foco de atracción masivo na comarca. 

        Tradicionalmente, a festividade e a súa romaría non só congregaban aos veciños da propia parroquia de Lérez, senón que atraían a multitudes procedentes da vila de Pontevedra e de múltiples localidades dos arredores, consolidando ao mosteiro beneditino como un referente espiritual. 

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA