CRUCEIRO DA CAPELA DA RENDA - XUVIÑO - COMBARRO - POIO

 CRUCEIRO DA CAPELA DA RENDA

XUVIÑO

COMBARRO

POIO

 Cruceiro da Capela da Renda
      Cruceiro de plataforma de planta cadrada de tres chanzos cubertos parcialmente pola ampliación e asfaltado da estrada. 

     O baseamento é cúbico coas arestas superiores rebaixadas e unha inscrición no anverso:

SE I. I P. PICINO ALA
LLO I SU ERMANO
AÑO 1797

      O varal e cilíndrico e de anchura uniforme rematado nun capitel de collarino circular e voluta angulares con querubíns entre elas excepto no anverso, beira na que atopamos unha caveira sobre tibias.

     A cruz é de corte circular con espiñas ou nos. No anverso, Cristo baixo cartela de INRI de labra polo miúdo e ben proporcionada, brazos paralelos aos da cruz, cabeza erguida mirando a súa dereita e coroa de espiña un pouco desmesurada. 

      Pano de pureza moi curto amarrado a dereita. No reverso, a Virxe das angustias ou piedade sobre a cabeza dun querubín. 

      A virxe viste hábito cunha ampla túnica que cubre ata os pés. O corpo de Cristo, proporcionalmente máis pequeno, descansa no seu colo mentres ela sostén a súa man dereita e a súa cabeza. 

       A man esquerda do Cristo colga esmorecida. 

MAPA 

 

 Fuente: Web Patrimonio Galego

Texto: Pablo Eirín  

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DO CEMITERIO DE LÉREZ - A PIOLLA - LÉREZ - PONTEVEDRA

 CRUCEIRO DO CEMITERIO DE LÉREZ

A PIOLLA

LÉREZ

PONTEVEDRA 

 Cruceiro no cemiterio de Lérez
       Cruceiro situado no cemiterio parroquial de Lérez e integrado nun monumento adicado ao médico Enrique López de la Ballina realizado en con posterioridade ao cruceiro en 1930.

      O cruceiro carece actualmente de plataforma. O baseamento e cúbico coas arestas superiores rebaixadas.

        O varal e oitavado coas a faces lixeiramente acanaladas. 

       No anverso amosa catro santiños: O primeiro por abaixo leva tonsura, viste de hábito franciscano e porta un libro e unha cruz; o segundo viste casulla e porta unha parrilla e un libro (San Lorenzo); o terceiro leva tonsura, viste de hábito e porta un libro e a palma do martirio; o cuarto e superior é unha muller con manto cubríndolle a cabeza e os brazos cruzados sobre o peito (Anunciación).

     O capitel é composto, formado por collarino, motivos vexetais, volutas angulares e equino de lados curvos. As cabezas dos querubíns sitúanse sobre o equino e non entre as volutas como ven sendo habitual nestes capiteles. 

     Polo reverso, no lado da Virxe, temos unha caveira en lugar dun querubín polo que sabemos que o cruceiro foi desmontando nalgún momento, posiblemente para desprazalo ao cemiterio dende a súa ubicación orixinal.

       A cruz e nudosa e amosa un Cristo exento, de tres cravos, coas costas separadas da cruz, baixo cartela de INRI. 

      No reverso, inda que é difícil velo por mor de estar tan preto a estrutura do monumento pódese apreciar un conxunto moito máis elaborado formado por unha Virxe María, na súa advocación de Gloriosa, coroada por dous anxos e co neno Xesús no colo; e un diaño con aspecto de cabrito aos seus pés.

MAPA

 

 Fuente: Web Patrimonio Galego

Texto: Pablo Eirín 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO EN LUSQUIÑOS - LUSQUIÑOS - TOMEZA - PONTEVEDRA

 CRUCEIRO EN LUSQUIÑOS

LUSQUIÑOS

TOMEZA

PONTEVEDRA

      Cruceiro de recente factura (ano 2013) que nace directamente da rocha. 

     O seu varal comeza en sección cadrada e segue en octogonal.

      O capitel, que posúe decoración vexetal e remate plano, da paso a unha cruz de sección cadrada e arestas rebaixadas. 

     Nela aparecen as imaxes de Cristo crucificado baixo cartela de INRI no anverso, e a Virxe Peregina con caxato e co Neno no colo.

      Na parte cadrada do varal aparece unha inscrición co nome do canteiro que o fixo: “E. Martínez”

     Ao carón do cruceiro podemos ver unha fonte lavadorio 

MAPA

 

 Fuente: Web Patrimonio Galego

Texto: Oscar Franco 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DE ÁNIMAS DE BESOMAÑO - BESOMAÑO - RIBADUMIA

 CRUCEIRO DE ÁNIMAS DE BESOMAÑO

BESOMAÑO

RIBADUMIA

 Besomaño
        Santa María de Besomaño é unha parroquia que se localiza no concello pontevedrés de Ribadumia. 

      Segundo o padrón municipal de 2016 tiña 147 habitantes (68 mulleres e 79 homes), 26 menos ca en 2010 e 50 menos ca en 2005. Ten sete entidades de poboación.

        Nesta parroquia están os restos do poboado castrexo de Monte do Castro, habitado entre o século III ANE e o século I.

Lugares de Besomaño
       A Aldea da Bouza, Barral, A Costa, Lamosa, A Revolta, A Revoltiña, O Rial

Comarca do Salnés
     A comarca do Salnés é unha comarca galega situada na provincia de Pontevedra e a súa capital é Vilagarcía de Arousa, á cal pertencen os concellos de Cambados, O Grove, A Illa de Arousa, Meaño, Meis, Ribadumia, Sanxenxo, Vilagarcía de Arousa e Vilanova de Arousa.

      Constitúe un dos máis importantes enclaves turísticos de Galiza. 

       Está comprendido entre a ría de Arousa polo norte e a ría de Pontevedra polo sur, formando parte das denominadas Rías Baixas.

        Recibe este nome polas antigas salinas que existían na desembocadura do río Umia. 

        No Parochiale suevorum do século VI faise mención á Comarca Saliniense. 

       Fontes históricas apuntan á existencia de conflitos relacionados coas salinas localizadas en diferentes puntos da comarca, concretamente nas freguesías de Nogueira, Vilalonga, Noalla e Dena, actualmente pertencentes aos concellos de Meis, Sanxenxo e Meaño.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO EN RAÑAS - RAÑAS - TREMOEDO - VILANOVA DE AROUSA

 CRUCEIRO EN RAÑAS

RAÑAS

TREMOEDO

VILANOVA DE AROUSA

 Rañas
      Rañas é un lugar da parroquia de Tremoedo no concello pontevedrés de Vilanova de Arousa, na comarca do Salnés. 

     Tiña 61 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 28 eran mulleres e 33 homes, o que representa un aumento respecto ó ano 2010, cando tiña 58 veciños, pero un descenso respecto a 2005, cando eran 64.

Tremoedo
       Santo Estevo de Tremoedo é unha parroquia que se localiza no concello de Vilanova de Arousa. 

     Segundo o IGE, en 2016 tiña 886 habitantes distribuídos en 10 entidades de poboación, dos cales 447 eran homes e 439 mulleres. 

     Isto supón unha diminución de habitantes con respecto ós anos 2010, cando tiña 962 veciños, e 2005, cando eran 982.

Lugares de Tremoedo
      Cabreiro, O Couto, Cuíña, Deiro, Gombra, A Igrexa, Mouzos, Rañas, San Bartolomeu, Vilantes 

 Comarca do Salnés
       A comarca do Salnés é unha comarca galega situada na provincia de Pontevedra e a súa capital é Vilagarcía de Arousa, á cal pertencen os concellos de Cambados, O Grove, A Illa de Arousa, Meaño, Meis, Ribadumia, Sanxenxo, Vilagarcía de Arousa e Vilanova de Arousa. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

IGREXA VELLA DE OLVEIRA - OLVEIRA - RIBEIRA

 IGREXA VELLA DE OLVEIRA

OLVEIRA

RIBEIRA

     Igrexa de planta rectangular feita a base de cantería de granito, con cuberta a dúas augas con tella curva do país.

     Posúe unha capela no lateral sur e sancristía engadida na súa cabeceira.

    A nave principal divídese en catro tramos con tres arcos faixóns de medio punto apoiados sobre pilastras pegadas aos muros e contrarrestadas no exterior por contrafortes. 

       No primeiro tramo da nave está a tribuna á que se accede por unha escaleira en forma de “L” no interior muro. 

        Na fachada principal aparece unha porta de arco rebaixado, e xusto enriba dela un frontón triangular formado por molduras cunha imaxe da Virxe no tímpano. A continuación unha ventá rectangular. 

       Remata en cornixa a dúas augas, e no seu vértice unha peaña sostén o corpo da torre formado por catro machóns unidos entre si por arcos de medio punto e rematada por unha cúpula cónica coroada por un pináculo.

      Esta igrexa, que sustituíu a unha anterior de orixe románica, é unha das máis antigas do concello.  

      Foi reconstruída no ano 1742, segundo reza a inscrición que se pode ver no arco da entrada.

     Escavacións recentes permitiron descubrir restos románicos como a cripta, unha escaleira entre muros, un “Agnus Dei” e dúas columnas cos seus capiteis. 

MAPA

 

 Fuente: Web Patrimonio Galego

Texto: Oscar Franco 

XOAN ARCO DA VELLA