jueves, 4 de junio de 2026

IGREXA DE PALMOU - PALMOU - LALÍN

 IGREXA DE PALMOU

PALMOU

LALÍN 

Igrexa de San Xoán de Palmou
     A Igrexa de San Xoán de Palmou é un templo de orixe románica construído a mediados do século XII, situado no lugar de Palmou, pertencente ao concello de Lalín, na provincia de Pontevedra. 

     Aínda que sufriu importantes remodelacións ao longo do tempo que alteraron a súa estrutura primitiva, o monumento destaca na historia do patrimonio galego polo seu famoso tímpano e por conservar valiosos detalles escultóricos medievais.

O Tímpano de Palmou: 
       Unha xoia viaxeira. O elemento máis célebre deste templo non se atopa hoxe en Lalín, senón no Museo de Pontevedra.

A escena: 
        O tímpano de granito mostra un relevo da loita bíblica de Sansón desquixando o león.

O espolio e recuperación: 
       Formaba parte da fachada occidental ata o século XVIII. 

      Tras ser fotografado en 1930 polo Seminario de Estudos Galegos, o tímpano desapareceu. 

     Anos máis tarde, tras ser poxado en varias galerías de arte (unha delas en Milán baixo a falsa etiqueta de obra francesa do século XI), foi recuperado e adquirido pola Deputación de Pontevedra no ano 2006.

Réplica tiflológica: 
       Existe unha réplica exacta do tímpano feita en fibra de vidro e mortero no Museo Tiflológico da ONCE en Madrid para que as persoas invidentes poidan coñecer a obra a través do tacto.

Características arquitectónicas:

      Malia as reformas algunhas provocadas polo impacto dun raio que destruíu a fachada occidental, a igrexa aínda mantén trazos do medievo.

Porta lateral: 
      Conta cunha entrada no muro meridional cunha arquivolta asentada sobre columnas de fuste liso e capiteis decorados con follas e dous leóns.

Canazorros: 
      A cornixa exterior descansa sobre unha rica variedade de modillóns con figuras de músicos tocando a viola, coellos, felinos, monstros e unha parella de vellos.

Muros: 
      Os muros da nave conservan na súa parte inferior o perpiaño irregular orixinal da fábrica románica.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 




miércoles, 3 de junio de 2026

SARTEGO DE SANTA MARÍA DE OLVEDA - FONDEVILA - OLVEDA - ANTAS DE ULLA

 SARTEGO DE SANTA MARÍA DE OLVEDA

FONDEVILA

OLVEDA

ANTAS DE ULLA

Sartego de Santa María de Olveda
     O Sartego de Santa María de Olveda é un sarcófago medieval antropomorfo esculpido directamente nun bloque de granito. 

     Atópase no lugar de Fondevila, dentro da parroquia de Santa María de Olveda, no concello de Antas de Ulla (Lugo, Galicia).

     Este elemento do patrimonio arqueolóxico destaca pola súa historia e a súa curiosa conservación.

Orixe: 
     Data da época medieval e a súa silueta interior está escavada seguindo a forma do corpo humano.

Reutilización: 
      Como aconteceu con outras pezas funerarias en Galicia, o sartego foi desvinculado do seu uso orixinal e reutilizado popularmente como lavadoiro pola veciñanza.

Contorna: 

     Sitúase moi preto da Igrexa parroquial de Santa María de Olveda, un templo de orixe románica do século XII (reconstruído no XX) que aínda conserva capitais con decoración vexetal e canecillos medievais.

Como chegar:
      Para visitar este elemento desde o núcleo urbano de Antas de Ulla, débese tomar a estrada DP-1809 en dirección a Chantada. 

     Tras percorrer uns 8 quilómetros, un desvío cara á esquerda conduce directamente ao centro da aldea e á contorna da igrexa.

MAPA 

  

XOAN ARCO DA VELLA 

 

 

 

IGREXA DE SANTA MARÍA DE OLVEDA - EIREXE - OLVEDA - ANTAS DE ULLA

 IGREXA DE SANTA MARÍA DE OLVEDA

EIREXE

OLVEDA

ANTAS DE ULLA

Igrexa de Santa María de Olveda

       Igrexa de Santa María de Olveda é un templo de orixe románica do século XII, reconstruído a comezos do século XX, que se sitúa no lugar da Eirexe, na parroquia de Olveda, pertencente ao concello de Antas de Ulla (Lugo). 

      Este ben patrimonial atópase historicamente vinculado á contorna onde nacen as augas do río Ulla.

Arquitectura: 
      Ten unha planta rectangular con presbiterio cadrado e unha sancristía pegada nun dos laterais. Os seus muros están feitos de mampostería e sillería de granito.

Elementos Románicos: 
      Conserva pezas do estilo orixinal na súa fachada occidental, destacando dúas arquivoltas de medio punto, fustes e capiteis con decoración vexetal. 

     No tellado da nave aínda mantén os canecillos.

Tímpano e Simboloxía: 
     No tímpano ten gravada unha cruz de Malta inscrita nun círculo, testemuño da xurisdición histórica que tiveron os comendadores de Portomarín da Orde de San Xoán de Xerusalén sobre esta freguesía.

Fachada e Espadaña: 
      O frontis está rematado cunha espadaña de dous vans. Na súa base, o cantero tallou dous ramos de palma como elemento decorativo.

Historia e Contorno:
      Os primeiros rexistros documentais de Olveda remóntanse ao ano 1163, nun documento de venda de herdades sub aula sancti Cipriano et sanctae Mariae de Oliveto. 

    Na contorna da parroquia destaca tamén a existencia de elementos etnográficos coma un sarcófago medieval de granito antropomorfo, que co paso do tempo foi reutilizado polos veciños como lavadoiro. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

IGREXA DE SAN MAMEDE DO BARREIRO - SAN MAMEDE DO BARREIRO - MELIDE

 IGREXA DE SAN MAMEDE DO BARREIRO

SAN MAMEDE DO BARREIRO

MELIDE

A Igrexa de San Mamede do Barreiro
     A Igrexa de San Mamede do Barreiro é o templo parroquial da localidade do mesmo nome, situada no concello coruñés de Melide, na comarca da Terra de Melide.

     A igrexa destaca por estar vencellada ao Camiño de Santiago e caracterízase polos seguintes aspectos.

Localización: 
     Atópase no lugar de O Barreiro de Abaixo, moi preto do trazado histórico do Camiño Francés e do Camiño Primitivo.

Patrimonio: 
     O conxunto parroquial, que inclúe a igrexa e o seu cemiterio, destaca tamén pola presenza dun importante cruceiro de tipo crucifixo nas súas inmediacións.

Servizos: 
     Funciona como lugar de culto habitual para os veciños da parroquia, acolle celebracións relixiosas e presta servizos parroquiais. 

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA 

martes, 2 de junio de 2026

IGREXA DE SANTA BAIA DE ARTOÑO - FONTE CÁNTARAS - ARTOÑO - AGOLADA

IGREXA DE SANTA BAIA DE ARTOÑO

FONTE CÁNTARAS

ARTOÑO

AGOLADA

 Igrexa de Santa Baia de Artoño
      A Igrexa parroquial de Santalla de Artoño (tamén coñecida como Igrexa de Santa Baia de Artoño) é un templo relixioso católico situado no lugar de Fonte Cántaras, dentro da parroquia de Artoño, no concello de Agolada (Pontevedra). 

     Esta edificación histórica pertence á administración eclesiástica da Diocese de Lugo, concretamente ao arciprestado do Deza.

     O templo responde á tipoloxía tradicional das igrexas rurais galegas, destacando polos seguintes elementos:

Estrutura principal: 
     Conta cunha nave rectangular construída con muros de sillería e cantería de granito.

Presbiterio: 
     É máis estreito e elevado que a nave, coa sancristía acoplada no seu lado sur.

Cuberta: 
     Tellado de tella disposto a dúas e catro augas.

Fachada: 
     Presenta unha portada formada por dous arcos de medio punto cun óculo superior para a iluminación interior. 

     O conxunto remátao unha espadana sinxela provista de dous vans para as campás.

Ubicación: 
     Lugar de Fonte Cántaras, Artoño, 36528 Agolada (Pontevedra).

Instalacións anexas: 
     O conxunto arquitectónico inclúe o cemiterio parroquial.

Uso actual: 
      Segue funcionando como lugar de culto activo onde se celebran misas, funerais e os diversos sacramentos comunitarios.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA