domingo, 3 de mayo de 2026

IGREXA DE SANTO ANDRÉ DE VEA - CELEIRÓN - SANTO ANDRÉ DE VEA - A ESTRADA

 IGREXA DE SANTO ANDRÉ DE VEA

SANTO ANDRÉ DE VEA 

CELEIRÓN

A ESTRADA

Igrexa de Santo André de Vea.
      A Igrexa de Santo André de Vea é un templo de orixe románica situado na parroquia de Vea, no concello da Estrada (Pontevedra). 

        Aínda que a construción actual data principalmente do século XVII cun estilo barroco, aínda conserva trazos do seu pasado medieval, como dous canecillos, un altar e un contrafuerte.

Localización: 
      Atópase no lugar de Celeirón, en  santo André de Vea, no municipio da Estrada.

Patrimonio: 
       O conxunto está formado pola igrexa e o camposanto parroquial.  

       Recentemente, a antiga casa reitoral foi rehabilitada para converterse nun centro social para os veciños.

Historia: 
        A parroquia de Santo André de Vea forma parte da zona coñecida como Vea Baixa e xa aparecía documentada en textos de 1607 pola súa relevancia administrativa e as súas obras de caridade para os pobres.

Contorna: 
       Moi preto da igrexa, no lugar de Ramiráns, sitúase un cruceiro tradicional relacionado con antigas lendas de exorcismos e procesións matutinas. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

IGREXA DE SAN VICENTE DE VITIRIZ - ROCAMADOR - MELIDE

 IGREXA DE SAN VICENTE DE VITIRIZ

ROCAMADOR

MELIDE

        A Igrexa de San Vicenzo de Vitiriz, situada no concello de Melide, é unha xoia do gótico rural galego (séculos XIII-XIV). 

        Atópase no lugar de Rocamador, na última aldea de Melide antes de entrar no concello de Arzúa a través do Camiño Francés.

Arquitectura: 
     O templo ten unha planta de nave única e un ábsida rectangular.

O Tímpano: 
      Na súa porta principal destaca un tímpano apuntado que representa a Cristo crucificado flanqueado por María e San Xoán en actitude orante.

O Rosetón: 
      É especialmente singular o seu rosetón de pedra no testero da nave, único polo seu estilo en toda a comarca de Melide.

Ornamentación: 
       No alto do ábsida pódese ver un Agnus Dei e ao longo dos seus beirís consérvanse 44 canzorros con diversas formas xeométricas e figurativas.

Cruceiro: 
       Nas súas inmediacións álzase un cruceiro de granito con símbolos da Paixón, que algunhas tradicións locais vinculan coa Orde do Temple.

       No seu interior, o retablo do século XVIII garda imaxes de San Vicenzo e da Virxe de Rocamador.

MAPA

  

XOAN ARCO DA VELLA 

MILIARIOS DE LAMAS - LAMAS - CUALEDRO

 MILIARIOS DE LAMAS

LAMAS

CUALEDRO

       Os Miliarios de Lamas son dous antigos marcadores de distancia romanos situados no concello de Cualedro (Ourense), concretamente na aldea de Lamas. 

       Estes piares cilíndricos de granito formaban parte dunha vía romana secundaria que conectaba as cidades de Aquae Flaviae (Chaves, Portugal) con Forum Limicorum (Xinzo da Limia).

Características: 
      Foron descubertos na década dos noventa durante as obras de construción da autovía A-52, a uns 150 metros da súa localización actual.

Dimensións: 
      As pezas teñen alturas de 1,40 e 1,57 metros respectivamente.

Estado: 
     Clasifícanse como anepígrafos, o que significa que non conservan inscricións gravadas que sexan visibles na súa superficie.

Datación: 
      Estímase que pertencen ao período comprendido entre os séculos I e IV d.C..

Localización e Contorna:
      Actualmente atópanse expostos ao aire libre como un monumento conmemorativo do pasado romano da zona. A súa presenza suxire que o trazado da actual autovía A-52 segue, en gran medida, a ruta da antiga comunicación romana que cruzaba os vales do Támega e a chaira da Limia.

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA

 

 

 

PONTE DA MADALENA - RÍO SECO - LEBOREIRO - MELIDE

 PONTE DA MADALENA

RÍO SECO

LEBOREIRO

MELIDE

       Esta no itinerario  sobre un treito emblemático do Camiño Francés ao seu paso pola comarca da Terra de Melide.

A Ponte da Madalena (ou de Leboreiro).

       É unha ponte de orixe medieval (século XIV) construída en granito que cruza o Río Seco.  

        Presenta un único arco de medio punto e aínda conserva parte do empedrado da antiga calzada.

Leboreiro: 

         Unha aldea medieval que parece detida no tempo. O seu monumento máis senlleiro é a Igrexa de Santa María de Leboreiro, de estilo gótico (século XIV), que garda unha imaxe da virxe e pinturas renacentistas no seu interior.

Río Seco: 

       Afluente do río Ulla que marca o límite xeográfico nesta zona do Camiño. Malia o seu nome, adoita levar auga, especialmente baixo a ponte da Madalena.

  
Melide: 

      Final deste tramo e punto onde conflúen o Camiño Francés e o Camiño Primitivo. 

      Antes de entrar no centro da vila, crúzase a emblemática ponte medieval de Furelos.

Distancia: 

       O traxecto específico entre Leboreiro e Melide é de aproximadamente 5,4 km. 

Tempo estimado: 

      Arredor de 1 hora e 20 minutos a pé.

Dificultade: 

      Baixa, é un tramo maioritariamente chairo que atravesa zonas arboradas e o polígono industrial de Melide. 

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA 

sábado, 2 de mayo de 2026

A PONTE DO DEMO - RÍO DEZA - CARBOEIRO - SILLEDA

 A PONTE DO DEMO

RÍO DEZA

CARBOEIRO

SILLEDA

       A Ponte do Demo é unha histórica construción medieval situada no concello de Silleda, que cruza o río Deza. 

      É un punto clave que comunica as terras de Silleda con Vila de Cruces e servía como acceso histórico ao emblemático Mosteiro de San Lourenzo de Carboeiro.

Construción: 

      A estrutura actual data maioritariamente do século XVI, aínda que hai rexistros de pontes anteriores neste mesmo lugar desde o século X.

Deseño: 

      Presenta un único arco de sillería coa clásica forma de lombo de mula e acada unha altura de case 15 metros, deseñada para resistir as fortes crecidas do río Deza.

Función: 

       Formou parte dun camiño secular que unía Bandeira con Vila de Cruces, integrándose nunha ruta histórica cara a Santiago de Compostela.

Lendas e Orixe do Nome

      Cóntase que os monxes de Carboeiro, cansos de que o río destruíse a ponte, pactaron co demo para que construíse unha indestructible. A cambio, o demo reclamou as almas de quen a cruzase entre Matinas e Vésperas, pero os monxes enganárono alongando os rezos.

Historia Negra: 

      Historicamente, ao ser un paso obrigado nunha zona profunda e boscosa, foi escenario frecuente de atracos e asasinatos a camiñantes e comerciantes.

Ruta de Sendeirismo: 

    A ponte é un punto destacado da ruta PR-G 18 (Senda do Deza), un percorrido que conecta tres xoias naturais e patrimoniais.

Fervenza do Toxa: 
 
   Unha das fervenzas máis altas de Galicia.

Praia Fluvial da Carixa: 
 
    Área recreativa ideal para o descanso.
Mosteiro de Carboeiro: 
      Situado a poucos metros da ponte tras subir un camiño empedrado.

VIDEO

MAPA 

 

XOAN ARCO DA VELLA 

CRUCEIRO DE MELIDE - IGREXA DE SAN ROQUE - MELIDE

 CRUCEIRO DE MELIDE

IGREXA DE SAN ROQUE

MELIDE

       O Cruceiro de Melide, situado a carón da Capela de San Roque, é recoñecido como o máis antigo de Galicia. 

       Esta peza do século XIV é unha parada fundamental para os peregrinos, xa que Melide é o punto onde se xuntan o Camiño Francés e o Camiño Primitivo.

O Cruceiro de Melide
        A súa importancia foi posta de relevo por Castelao na súa obra As cruces de pedra na Galiza.

Orixe: 
      Crese que inicialmente era unha cruz gótica que formaba parte do retablo da desaparecida igrexa de San Pedro.

Iconografía: 
      No anverso amosa a un Cristo en Maxestade sentado e coas mans abertas, no reverso representa un Calvario coa figura de Cristo crucificado.

Policromía: 
       Aínda que hoxe vemos a pedra núa, aínda conserva algúns restos das cores orixinais coas que foi pintado no seu día. 

VIDEO

MAPA

 

XOAN ARCO DA VELLA